12 bomen, goed verteld

Bidnja olijfboomgaard (Iż-Żebbu

Bidnja, Mosta, Malta · 20 veteranenbomen; bemonsterde stammen radiocarbon gedateerd CE 1450-1669

Het bos bestaat uit twintig oude olijfbomen dicht bij het dorp Bidnja, drie kilometer ten noordwesten van Mosta in het noorden van Malta, in een afgebakend boombeschermingsgebied. Alle twintig zijn bestudeerd op een hoogte van ongeveer twee meter, verschillende zijn nu ligfiets of ingestort door middel van geavanceerde leeftijd, en alle hebben grotendeels holle centra. De site is omgeven door kleine velden en grenst aan een kalksteenvoorgebergte waarop de resten van een Romeinse villa, Tal-Bidni, werden ontdekt in 1912. Genetisch werk van Mazzitelli, Calleja, Sardella, Farrugia en Zammit-Mangion, gepubliceerd in Genetische Middelen en Crop Evolution in 2015, vond de transplantaten van de Bidnja bomen klonen van elkaar, met monsters van de bovenste en onderste kroon van dezelfde boom delen een genotype en dus geen secundaire top-rafting, en een allelic patroon dicht bij cultivars gekweekt in Noord-Tunesië. De bomen worden beschouwd als van de oude inheemse Bidni variëteit.

De dating is het meest precieze ding op de site record en het is een peer-reviewed resultaat. Jonathan G. A. Lageard van Manchester Metropolitan University, Daniel Sultana van de Junior College aan de Universiteit van Malta en de Environment and Resource Authority, en Francis Q. Brearley van Manchester Metropolitan University publiceerde 'Veteraanse bomen in een historisch landschap: De Bidnja olijfgaard, Malta' in Journal of Archeological Science: Reports 38 (2021) 103094. Ze bezochten het bos in januari 2016 om het in kaart te brengen en te proeven. Zes bomen, genummerd T1, T5, T8, T17, T18 en T20, bleken intact middenhout te bevatten vijf tot twintig centimeter van de basis van de stam, en kleine houtmonsters werden verwijderd met een snoeizaag onder speciale vergunning voor het verwijderen van biologisch materiaal krachtens de Milieuwet 2001, onder toezicht van de Maltese Milieu- en Planningsautoriteit, nu de Milieuautoriteit. Monsters van tussen twee en zes gram gingen naar Beta Analytic in Miami voor zuur-alkali-zuur voorbehandeling en standaard AMS radiocarbon analyse, gekalibreerd met OxCal 4.4.2 en IntCal20. De drie monsters die van een centrale pith afkomstig werden geacht, gaven 370 ± 30 BP voor T8, 340 ± 30 voor T20 en 270 ± 30 voor T18, ingedeeld binnen een twee-sigma gekalibreerd bereik van CE 1450 tot 1669. De auteurs plaatsen het bos in het midden tot late Middeleeuwen, de vijftiende tot zeventiende eeuw of iets eerder, en stellen dat hun schattingen zijn termini ante quem, omdat schimmelhyphae en de mogelijkheid van meerdere piths niet volledig kunnen worden uitgesloten.

De conclusie van de krant zelf gaat over wat de datum verschuift. Het vermeldt dat de veronderstelling dat de bomen zijn relikwieën hedendaags met het Romeinse landschap wordt op grote schaal gehouden, en geeft het bewijs achter het: San Pawl Milqi, opgegraven in de jaren 1960, met twee persen en verschillende brekers, en Tal-Bidni, zowel op de lagere hellingen van de Burmarrad stroomgebied en dacht te vertegenwoordigen een landschap gericht op de productie van olijfolie voor export in plaats van lokale behoeften; en de Burmarrad sediment kern, waarin een stijging van Olea stuifmeel rond 1800 Cal BP wordt gelezen als de Romeinse periode toename van de olijvenproductie. De midden tot late middeleeuwse datum, schrijven de auteurs, sluit vergelijking met die stuifmeel records. Zij voegen eraan toe dat de bomen, die hoge bestuivingen zijn in plaats van hakhouten, hetzelfde landgebruik kunnen aangeven terug naar de Romeinse periode en daarna, de levende bomen die een relatief recente fase in een continuüm van herbeplanting en beheer vertegenwoordigen. Officiële en persrekeningen hebben de correctie niet gevolgd: de mededelingen van Ambjent Malta en Heritage Malta van 7 januari 2021 beschrijven het bos als Romeinse era met bomen 'zo oud als 1.800 jaar', terwijl andere rapportages van dezelfde overeenkomst hen meer dan 600 jaar oud noemen. Beide cijfers circuleren nog steeds naast het radiokoolstofbereik.

De bescherming is gelaagd en oud. In het document wordt Subsidiaire Wetgeving 445.02 genoemd, de lijst van historische bomen met een Antiquarian Importance Order, opgesteld door Regeringsbericht 269 van 1933, als de wet ter bescherming van het bos; het Maltese wetgevingsportaal draagt dat bevel onder dezelfde ELI verwijzing. De site is een gepland Tree Protection Area, een Area of Ecological Importance en een Site of Scientific Importance, de drie benamingen die de twee entiteiten genoemd in 2021, en het valt onder de Trees and Woodlands Protection Regulations, waarnaar de entiteiten 2021 verklaringen verwijzen in hun 2011 vorm en die nu staan als de Trees and Woodlands Protection Regulations, 2018, Legal Notice 258 van 2018, het beschermen van een negentigtal boomsoorten en het geven van de Milieu- en Middelen Autoriteit haar handhavings- en mitigatiebevoegdheden.

Op 7 januari 2021 ondertekenden Ambjent Malta en Heritage Malta een memorandum van overeenstemming over het bos, aangekondigd door Aaron Farrugia als minister van milieu, klimaatverandering en planning en José Herrera als minister van nationaal erfgoed, kunst en lokaal bestuur. De maatregelen: af en toe snoeien van dode takken en herstellend snoeien door gekwalificeerde tuinders van de bebossingssectie van Ambjent Malta, onder vergunning van de Autoriteit Milieu en hulpbronnen; testen op Xylella fastidiosa, die niet aanwezig is in Malta en waarvoor elke boom in het bos negatief heeft getest; genetische tests en polyfenolanalyse met de Universiteit van Malta; het kweken van Bidni-olijven door luchtlaagvorming, het kweken van gewortelde sapplings rechtstreeks op de takken van de moederplant; CCTV; brandpreventie; en het herstel van vervallen puinwanden. Eerder in 2021 werd een aparte overeenkomst ondertekend tussen Erfgoed Malta, de Universiteit van Malta en de Superintenence for Cultureel Erfgoed met betrekking tot het behoud van het cultureel erfgoed van het gebied. De toegang tot de steekproef voor 2016 werd vergemakkelijkt door de mede-eigenaar, mevrouw Josephine Austad. Het bos is een erfdeel in plaats van een werkende boerderij, en er is geen verslag gevonden van olie geperst uit deze bomen.

Uit het openbare register: doi.org · maltawildplants.com · newsbook.com.mt · independent.com.mt · lawment.mt · ecolex.org

Gerontoelia st' Adisarou (Throuba Naxou)

Adisarou, Damarionas, Naxos, Griekenland · stamdiameter 10,8 m, omtrek 29 m; hele genoom gerangschikt als 'Throuba Naxou'

De boom staat bij Vrysi t' Adisarou, vlakbij Damarionas op Naxos, onder het Byzantijnse kasteel van Apaliros, naast de bron die de plaats zijn naam geeft, tussen hoge platanen en vlakbij een kleine kapel van Saint Isidore die Naxos rekeningen ongeveer vijfhonderd jaar oud. De hoofdstam is verloren gegaan in de tijd en verdeeld in vele ledematen. De gepubliceerde cijfers zijn een rompdiameter van 10,8 meter en een omtrek van 29 meter, groot genoeg om bezoekers in de kofferbak te laten fotograferen. Geen meetlichaam is genoemd naar een van beide figuur. Het ras wordt lokaal gegeven als throompolia van de Egeïsche Zee.

De leeftijd claim en de leeftijd schatting in de literatuur zijn twee verschillende dingen. De landbouwkundige en onderzoeker Giorgos Kostellenos, die de boom naar voren bracht, werkt vanuit een veronderstelde radiale groei van een millimeter per jaar en schat op basis daarvan 5000 tot 6000 jaar, waarbij hij wordt gepresenteerd als een pre-Minoïsche boom en waarschijnlijk de oudste olijf ter wereld. Die methode is van hemzelf en er is geen laboratorium datering van de boom gepubliceerd. De twee peer-reviewed papers die de boom noemen dragen een lagere figuur en dragen het als een schatting in plaats van een resultaat. Tourvas en collega's, schrijvend in Frontiers in Genetica op 4 december 2023, beschrijven 'de meer dan 3000 jaar oude monumentale olijfboom Throuba Naxou' en 'een monumentale boom van Naxos eiland met een geschatte leeftijd van meer dan 3000 jaar'. Naxos pers herhaalt 5000 tot 6000, en de catalogus rij draagt een claim van meer dan 5000. Geen van deze zijn gedateerd.

Wat het peer-reviewed werk wel doet, is genetisch. Tourvas, Ganopoulos, Koubouris, Kostelenos, Manthos, Bazakos, Stournaras, Molassiotis en Aravanopoulos, werkend over de Aristoteles Universiteit van Thessaloniki, de Helleense landbouworganisatie ELGO-DIMITRA en het Max Planck Institute for Plant Foking Research, genotypeerde de boom met tien SSR markers. 'Throuba Naxou' bleek een identiek gecontracteerd multilocusgenotype te delen met het commercieel beschikbare kloon 'Throuuba' en het referentiemonster 'Throubolia', dat samenviel met een putative wild monster uit Midden-Griekenland en twee gekweekte monsters uit Ikaria. De auteurs schrijven dat het genetische profiel van 'Throuba Naxou' met de 'Throubolia' cultivar, samen met een onbedekte genenuitwisseling van het wild naar de gecultiveerde genenpool, aanwijzingen zijn die de veronderstelde rol van de Griekse regio als hotspot van oleicultuur evolutie ondersteunen. Dezelfde boom werd opgenomen in een hele genome scan van 89 olijven genotypes uit het hele Middellandse-Zeegebied, gepubliceerd door Bazakos en collega's in The Plant Journal in 2023, onderzocht om de mogelijke oorsprong en routes van de gedomesticeerde olijven te karakteriseren.

Geen aanwijzing beschermt het. Op 14 mei 2018 organiseerden de gemeente Naxos en de Kleine Cycladen een evenement in het Iakovos Kampanellis Municipal Theatre, waar Kostellenos de boom presenteerde, na een scheut ervan te hebben onderzocht en concludeerde dat de hele boom eerder wordt gekweekt dan wild, die hij las als bewijs van oude enting kennis. Hij noemde olijfstenen uit het gebied gedateerd tot 1500 v.Chr. en geïdentificeerd met vondsten van pre-Minoïsch Kreta, een match gemeld van hem zonder een gepubliceerde opgraving referentie. De burgemeester, Manolis Margaritis, vroeg hem om een hoofdstuk voor een gemeentelijke volume op de monumenten van het eiland en voor stekken om te planten op zichtbare punten op het eiland, en de gemeente verklaarde een intentie om te werken met de bevoegde instanties op certificering en promotie, om de toestand van de boom te beoordelen en de instandhoudingsmaatregelen te nemen die nodig zijn om de verslechtering ervan te vertragen. Sindsdien is er geen enkele aanwijzing, beslissing of registratie verschenen. Er is geen eigenaar genoemd en er is geen bewijs gevonden van olie geperst uit de boom.

Uit het openbare register: pmc.ncbi.nlm.nih.gov · grenzenin.org · naxostimes.gr

Olijf van Kalamata (Mana Elia)

Kalamata, Messinia, Griekenland · Behoud van het Natuurmonument, besluit van het Ministerie van Landbouw 200995/7950/1979, gazetted 121/τ.Δ/1980

De boom staat in de stad Kalamata, op 85 Lakonikis Street, het vullen van de binnenplaats van wat was het Centrum voor Landbouwonderwijs (KEGE) en is nu het Instituut van Olive Tree, Subtropische Gewassen en Viticultuur van ELGO-DIMITRA, op N 37.039298, E 22.120737 en ongeveer 14 meter boven zeeniveau. De stam heeft een omtrek van 8,97 meter en een diameter van ongeveer 3 meter. Op 2,5 meter verdeelt de stam zich in zes dikke armen, waarvan de zesde niet meer bestaat, na in 1997 bij slecht weer omlaag te zijn gekomen en de takpunten 12 meter boven de grond bereiken. Het is een representatieve boom van de variëteit 'Aetonycholia Kalamon', die wordt beschouwd als de moederplant van de 'Kalamon' cultivar, met grote bladeren en een grote langwerpige vrucht die herinnert aan een amandel of een druivenbessen, de 'aetonychi' of de klauw van de adelaar waarvan het ras zijn naam ontleent.

De leeftijd is eenmaal naar boven bijgesteld, in het verleden. De werkraming was 800 jaar. Onderzoek van Dr. Panagiotis Bazigos, forester en algemeen directeur van de regio Peloponnesos, gebaseerd op twee kernmonsters die hij nam tijdens een inspectie uitgevoerd op 23 augustus 2001, gaf een geschatte leeftijd van 1.733 jaar, waardoor de aanplant rond de vierde eeuw na Christus. Bazigos schreef ook dat, zonder gewelddadige daden of obstakels voor de groei, de boom vele eeuwen langer kon leven en theoretisch onsterfelijk kon blijven. Municipal and ELGO-DIMITRA aankondigingen gebruiken nu de afgeronde 1.700 jaar. Een openbaar omroeprapport draagt opnieuw een ander cijfer, 1500 jaar, toegeschreven aan de geoloog en biotechnoloog Panagiotis Katsaris. Messinia Live's eigen data paneel op de boom geeft de spanwijdte ongeveer 850 tot 2000 jaar. Elk van deze is een toeschrijving; er bestaat geen overeengekomen cijfer.

De bescherming is het sterkste deel van het record. De boom werd in 1980 uitgeroepen tot beschermd natuurmonument bij besluit nr. 200995/7950/1979 van het ministerie van Landbouw, gepubliceerd onder decreet 121/τ.Δ/1980. Een verslag van dezelfde akte dateert van het gazette tot 21 februari 1980 en beschrijft de boom als zowel aangewezen als een honderdjarige boom als als representatief voor de Kalamata olijfsoort. De primaire gazette tekst is hier niet geopend.

Het verhaal dat eraan verbonden is komt via hetzelfde omroepverslag, van Katsaris: dat hij, toen Ibrahim in 1826 de Peloponnesos binnenviel, de gewassen verbrandde en de fruit- en olijfbomen ontwortelde, dat deze boom alleen door intact kwam, en dat nadat de bevrijdingsbewoners er stekken van namen om te herplanten, zodat de variëteit werd vastgesteld. Het verslag voegt eraan toe dat er nog steeds stekken worden geleverd naar elk continent.

De gemeente Kalamata en ELGO-DIMITRA openen nu samen de boom en het demonstratieveld 'Mana Elia'. Het veld bevat een verzameling van 20 van de meest belangrijke en zeldzaamste Griekse olijfsoorten, het Instituut voor olijfbomen, Subtropische gewassen en wijnbouw als de Nationale Conservator van belangrijke boomsoorten in Griekenland. Het werk van de presentatie van de boom is uitgevoerd met de financiering van de Captain Vasilis en Carmen Konstantakopoulou Foundation en de steun van de gemeente. Op 26 november vond een open dag plaats voor de Wereld Olijfdag, met proeverijen van het panel van het instituut, en de site is geopend voor bezoekers op doordeweekse ochtenden van 2 juli tot 31 augustus 2026. Er is geen verslag gevonden van olie geperst uit de boom zelf.

Uit het openbare register: ertnews.gr · messinialive.gr · olijfnews.gr · pna.gr · tharrosnews.gr

Olijf van Azoria (Kavousi)

Kavousi, Ierapetra, Lasithi, Kreta, Griekenland · omtrek van de romp 14,20 m op 0,8 m en 22,10 m aan de basis; door SEDIK als monument aangewezen

De boom staat ongeveer een kilometer ten zuiden van het dorp Kavousi, op de plaats Azoria op de weg naar de nederzetting van Avgo, in het lokale district Kavousi in de gemeente Ierapetra, en zeer dicht bij de archeologische site met dezelfde naam. In het register van de Vereniging van Olijfgroeigemeenten van Kreta is de positie vastgesteld als N 35° 06.908′, E 25° 51.651′ op 252 meter. De metingen worden op twee hoogten geregistreerd: op 0,8 meter boven de grond heeft de stam een maximale diameter van 4,95 meter en een omtrek van 14,20 meter, en op de basis een maximale diameter van 7,10 meter en een omtrek van 22,10 meter. De pagina van de gemeente rondt de eerste diameter tot 4,9 meter. De vereniging registreert een volledig overzicht van de kenmerken en toestand van de boom in 2004. Het is van de mastoeidis variëteit, genoemd mouratolia of mouratoelia lokaal, geënt op een wilde olijfwortelstok, en in 2008 behoorde het tot Georgios Grammatikakis.

De leeftijd claim is van de gemeente en het is ongewoon specifiek. Op basis van de jaarlijkse-ring methode, de gemeente Ierapetra stelt, wordt berekend dat de boom werd geplant in de periode 1350 tot 1100 voor Christus. De gemeente gaat verder op haar eigen pagina, die de boom een natuurlijk monument noemt, de oudste olijf ter wereld, en omdat het wordt geënt op wilde wortels, het oudste voorbeeld van enten in de wereld. Noch de ring telt, noch de auteur noch de marge is gepubliceerd. Ringtellingen op holle olijfstammen worden niet behandeld als het vestigen van een leeftijd in Griekenland, en geen enkele Griekse olijf draagt een wetenschappelijk overeengekomen. De data 1350 tot 500 V.CHR. die naast de boom verschijnen behoren tot de naburige nederzettingen, niet tot het.

De aanwijzing is een verenigingsakte, geen staat. De Vereniging van Olijf-Groei Gemeenten van Kreta (SEDIK) verklaarde de boom Monumentaal op twee genoemde gronden: de grote afmetingen van de stam, en haar positie in de buurt van de oude nederzettingen van Vrontas, Kastro en Azorias, van de Late Minoïsche IIIC naar Archaische fasen, waar tal van schepen en olijf-persen werktuigen zijn gevonden. Geen ministeriële beslissing, regionaal besluit of gazette toegang voor de boom is aangekomen.

Een gebeurtenis lost het op in het publieke record. In 2004 werd op voorstel van de inwoners van het gebied en van de gemeente Ierapetra besloten dat de eerste winnaar van de vrouwenmarathon op de Olympische Spelen van Athene 2004 zou worden bekroond met een krans van deze boom. De krans werd gesneden tijdens een speciale ceremonie, bijgewoond door vertegenwoordigers van de autoriteiten, van de kerk en een menigte van de lokale bevolking. SEDIK's registerpagina op de boomgegevens dat het door de Griekse staat werd medegefinancierd op 25% en door de Europese Unie via het EFRO. Er is geen bewijs gevonden van olie geperst uit de boom.

Uit het openbare register: ierapetra.gr · polelia.sedik.gr

Olivera de les Quatre Potes (Olivo de las cuatro patas)

Canet lo Roig, Castellón, Spanje · Sénia inventaris nr. 2.296, stam 5,70 m; AEMO Mejor Olivo Monumental de España 2016

De boom staat in het paraje van Rajos, in Canet lo Roig, Baix Maestrat. In het besluitdocument van AEMO uit 2016 wordt het als geïnventariseerd onder nummer 2.296 in de Inventario de Olivos Milenarios del Territorio del Senia, met een omtrek van 5,70 meter, van de variëteit Farga, op een vlakte doorkruist door waterlopen waarlangs de Romeinse Via Augusta liep, en "escoltado por más de 200 olivos también monumentales" die samen de partida de Rajos vormen. Canet lo Roig heeft het grootste aantal millennale olijven van elke gemeente in de Valenciaanse Gemeenschap: 1.131 geregistreerd vanaf 2019, gepresenteerd aan bezoekers via drie aangegeven gebieden en een gemarkeerd voetpad.

De leeftijd wordt rechtstreeks overgedragen aan de eisers in de eigen formulering van AEMO: "sus mentores le estiman una edad aproximada de 1100 años." Van deze boom is geen datingstudie gemaakt. Twee van zijn buren in dezelfde gemeente zijn gedateerd door de Universidad Politécnica de Madrid nummer 2.767, bij de ingang van het dorp, tot het jaar 569, en nummer 2.814 tot en met 527, maar nummer 2.296 is niet onder hen.

De jury kwam op 29 april 2016 bijeen in Córdoba en kende de tiende editie van de Premio AEMO al Mejor Olivo Monumental de España toe. Het waardeerde "la probada longevidad del ejemplar, certificada por su perímetro de tronco" samen met de verschijning van een boom die, rijzend op zijn vier poten, lijkt te ontstaan uit de grond draaien op zichzelf. De kandidatuur werd gezamenlijk gepresenteerd door Xavi Capafons, de eigenaar, María Teresa Adell, manager van de Mancomunitat Taula del Q2QQ, en María Ángeles Pallares, burgemeester van Canet lo Roig. AEMO meldt dat de prijs dat jaar werd gesponsord door GEA-Westfalia Separator.

Dezelfde beslissing document draagt de boom een stuk van de menselijke geschiedenis, en markeert het als getuigenis in plaats van feit. Volgens het verslag van de grootvader van de huidige eigenaar, na de Burgeroorlog werd een van de guerrilla's die van "les moles de Xert" was afgekomen terwijl hij de Guardia Civil ontvluchtte in de holle kofferbak van deze olijf, niet gevonden, en zo kon hij terugkeren naar de heuvels met zijn metgezellen. Niets bevestigt het verder.

De boom wordt bereikt vanaf de SL-CV 58, geregistreerd bij de Federació d'Esports de Muntanya i Escalada de la Comunitat Valenciana als "Ruta de los Olivos Milenarios," een rondweg van 5.90 kilometer in Canet lo Roig, gepromoot door de gemeenteraad, gehomologeerd op 15 december 2012 en laatste kwaliteit gecontroleerd in oktober 2023; een 800 meter omweg van de route leidt naar de boom zelf. Zijn rechtspositie is dunner dan die van de grotere bomen op het grondgebied. In artikel 4 van Valenciaanse wet 4/2006 van 19 mei is de generieke beschermingsdrempel vastgesteld op zes meter stamgrens gemeten op 1,30 meter van de basis of 350 jaar oud; op 5,70 meter ligt de stam onder de groottedrempel, is de leeftijd nooit per studie vastgesteld en is er geen uitdrukkelijke vermelding of catalogus voor de boom geplaatst.

Uit het openbaar register: aemo.es · oliveresmilenarys.com · oliveresmilenarys.com · senders.femecv.com · boe.es

Olivo de las parejas

la Jana, Castellón, Spanje · Museo Pou del Mas boom nr. 106, stam over 6,60 m; AEMO Mejor Olivo Monumental de España 2014

De boom staat in het Museo Natural de Olivos Milenarios Pou del Mas, op het Pou del Mas landgoed in la Jana, in het Baix Maestrat, dat 21 miljoen olijven in minder dan een hectare concentreert. Het museum publiceert het als boomnummer 106, een van de negen bewegwijzerde haltes die moeten worden gevolgd in volgorde van één tot negen, en bevestigt het als AEMO prijswinnaar. De toegangsweg naar het landgoed valt samen met de lijn van de Romeinse Via Augusta, en een 300 meter lange weg is voorzien voor bezoekers met beperkte mobiliteit. La Jana heeft 970 miljoen olijven over een gemeentelijk grondgebied van 19,5 vierkante kilometer.

In het besluitdocument van AEMO van 28 april 2014 werd het VIII Premio al Mejor Olivo Monumental de España toegekend. Het registreert de boom als van de Farga variëteit, "pudiéndose datar suorigen hace 1.500 ños," met een stam in tweeën gesplitst uit dezelfde vereniging waarvan de dikke gedraaide aderen en knoppen de jury noemde een levend kunstwerk in continue evolutie, een prominente basis stijgend uit de grond, een perimeter boven 6,60 meter, en een optimale staat van instandhouding met een gezonde en vruchtbare folie gebied. Het document plaatst het in het Pou del Mas museum "junto con otros 20 árboles que son también olivos milenarios." Het 1.500-jaarscijfer is het eigen cijfer van de jury, aangeboden zonder een dating instelling of methode, en het document vermeldt niet de hoogte waarop de perimeter werd genomen.

Er is geen laboratoriumonderzoek gepubliceerd voor nummer 106 en de gegevens van de Sénia datings suggereren waarom. In de samenvatting van het project van de Ministerio de Cultura van de Mancomunitat Taula del SéniaQ van de Milennale olijven van de Territori del Sénia staat dat de Universidad Politécnica de Madrid, met sponsoring van Banco Santander, twee van de olijven van het grondgebied had gedateerd: nummer 1.878, la Farga del Arión te Ulldecona, geplant in 314 CE, en nummer 117, la Farga del Pou del Mas te la Jana, geplant in 833 CE, onder het bewind van de emir Abd al-Rahman II. Nummer 117 staat in hetzelfde museum als nummer 106 en is zijn gedateerde metgezel; nummer 106 staat niet op die lijst. Dezelfde samenvatting beschrijft de onderliggende inventaris als olijven boven de 3,5 meter stamgrens op 1,30 meter van de grond en vervolgens meer dan 4.800 bomen in 22 dorpen.

Het Asociación Territorio Sénia meldt dat het Pou del Mas museum werd ingehuldigd door de subdelegado del Gobierno in Castellón, David Barelles, de voorzitter van de Mancomunitat Taula del Sénia, Marcelino Domingo, en de burgemeester van La Jana, Joaquín Lladser, bij de opening van het tweede Encuentro over millennale olijven en traditionele oliën. Evenals bij de andere Valenciaanse bomen is bescherming eerder wettelijk dan individueel: artikel 4 van wet 4/2006 van 19 mei verklaart generiek beschermd elke boom van zes meter of meer omtrek van de stam op 1,30 meter van de basis, en de gepubliceerde omtrek AEMO is boven dat cijfer, hoewel zonder een aangegeven meethoogte het niet met zekerheid kan worden afgestemd op de juridische test. Er is geen uitdrukkelijke aangifte of catalogusnummer voor de boom gevonden.

Uit het openbaar register: aemo.es · oliveresmillenarys.com · cultur.gob.es · webfacil.tinet.cat · boe.es

Olivo del Arroyo Carnicero

Casabermeja, Málaga, Spanje · AEMO Mejor Olivo Monumental de España 2013; drie stammen elk meer dan 7 m in perimeter

De boom staat in het gemeentelijke district Casabermeja, in de provincie Málaga, dicht bij de stad op de weg naar Villanueva de la Concepción en naast de beek waaruit het zijn naam ontleent. Het stadhuis plaatst het in de comarca van Campo de Cámara, tussen een district dat het beschrijft als het houden van talrijke monumentale olijven, en in de buurt van de archeologische resten van een Romeinse oliemolen in de Villa de Aratispi. De beschrijving van het stadhuis noemt het een 'auténtica Catedral de madera viva', een echte kathedraal van levend hout, die elk meer dan 7 meter hoog is. Er is geen luifelmeting gepubliceerd.

Wat de plaat precies oplost is een vergadering. Op vrijdag 5 april 2013 om 12 uur, in een kamer aan de Universidad de Córdoba, zat AEMO bij de jury voor haar Premio al Mejor Olivo Monumental de España, en de zaak voor de Olivo del Arroyo Carnicero werd voorgelegd aan de professoren Luis Rallo en Diego Barranco. "Podemos afirmar, ocientíficamente, que las tres patas provienen de la misma raíz... que es la de un olivo silvestre o acebuche, porque lo hemos comprobado genéticamente, también que la parte aérea de esas tres patas son injertos de la misma paleovariedad, de momento, no catalogada." De drie ledematen komen van één wortel, die van een wilde olijf of acebuche, genetisch geverifieerd, en de lucht delen van alle drie zijn enten van dezelfde paleovariëteit, tot nu toe uncatalogued. Barranco's: 'Tiene más de 1000 años, así lo certificamos en la Tesis de Concepción Muñoz,' voegt eraan toe dat de boom waarschijnlijk aantoont dat de olijventeelt in de mediterrane Andalusische provincies Málaga en Almería begon met overraften. Muñoz zelf kon niet aanwezig zijn en zei telefonisch dat van alle monumentale olijven die ze in Andalusië had bezocht dit 'el olivo más monumentale y más bello' was.

De leeftijd is dus een toeschrijving met een benoemd certificaat en een genoemd document: meer dan 1000 jaar, gecertificeerd in Concepción Muñoz' proefschrift aan de Universidad de Córdoba. De uitspraak van de jury luidt: 'Se premia el valor histórico y monumentale de este olivo cuya edad se estima en más de 1000 años. Se trata de un olivo de una paleovariedad no catalogada hasta la fecha que se encuentra injertada en un olivo silvestre." De heerschappij sluit af door de boom in een patroon te plaatsen: Málaga en Almería zijn rijk aan dit soort olijven, overwoekerd op acebuche wortelstokken met de best aangepaste paleovarieties van hun dag, die de jury leest als uitleg hoe de olijventeelt begon in de mediterrane coma's van Andalusië.

De kandidatuur werd ingevoerd door de Ayuntamiento de Casabermeja via zijn toenmalige burgemeester Antonio Domínguez, die AEMO vertelde dat de boom weinig bekend was bij de lokale bevolking en dat het stadhuis was aangemoedigd om het te betreden door Dr Francisco Lorenzo. Het werd de eerste olijf in Andalusië die de prijs nam. AEMO's eigen prijsgeschiedenis vermeldt het als de winnaar van 2013 in een serie die loopt van de Olivo La Farga de l'Ariol in Ulldecona in 2007 tot de Olivera del Suavo in Calaceite in 2026, een serie anders gedomineerd door Castellón, Tarragona en Alicante. AEMO opgenomen op het moment dat materiaal van de boom zou worden ingevoerd in de kiemenplasm bank van de Universidad de Córdoba.

Buiten de prijs is het record dun. Er is geen eigenaar genoemd. Er werd geen gemeentelijk, provinciaal of Junta de Andalucía beschermingsinstrument voor de boom gevonden, en er werd geen ingang gevonden in de Inventario de árboles y arboledas singulares de Andalucía. De genetische verificatie Rallo beschrijft is niet gevestigd als een gepubliceerd document, en Muñoz' proefschrift werd hier niet geopend.

Uit het openbare register: aemo.es · casabermeja.es

Olivo di Sant'Emiliano

Bovara, Trevi, Umbrië, Italië · radiokoolstof van 1,830 ± 260 jaar; stam 9,10 m in omtrek

De boom staat bij Bovara, een frazione van Trevi in Umbrië, op de plaats waar de regionale survey geregistreerd staat als Corciano of Carpiano, op ongeveer 299 meter, ongeveer 200 meter van de Benedictijnse abdij waarvan het land historisch was. De omtrek van de romp aan de basis is 9,10 meter, de hoogte 5 meter, de kroon verspreid over 8,20 meter. De stam is niet langer intact, maar diep verscheurd en verdeeld, het effect van de torsie zeer oude olijven ondergaan. Genetisch is het geplaatst in een overgangspositie tussen de oleaster en de Moraiolo cultivar en is geregistreerd als behorend tot geen cultivar wijdverspreid in het gebied, die de regionale enquête leest als een onderscheiden ecotype, mogelijk een voorouderlijke variëteit van het Spoleto en Terni district; hetzelfde onderzoek merkt op dat het is gekomen door de herhaalde winter vorst in de regio onbeschadigd.

De dating wordt toegeschreven aan een team genaamd. Radiocarbon analyse door Guido Bonci van CNR-ISAFOM in Perugia, Luigi Campatola van de Universiteit van Napels, Giorgio Pannelli van het MPA olijfteeltinstituut in Spoleto en Luciana Baldoni van CNR-IGV in Perugia gaf 1,830 ± 260 jaar. Het jaar van die studie wordt niet vermeld op een pagina die het rapporteert. Het regionale monumentale boomonderzoek heeft verschillende aantallen voor dezelfde boom: een geschatte leeftijd van 1,599 ± 246 jaar voor het meerstammige specimen, naast een radiokoolstofcijfer van 195 ± 30 jaar voor het bemonsterde hout, verklaart een koppeling van het onderzoek niet. De Umbrische pers en de commissie van Fascia Olivata maken gebruik van de gewonere 1.700 jaar, een figuur uit de martelaarschapsdatum in plaats van uit enige meting, en de pagina van de commissie noemt de boom gewoon 'ultra millenario'. Op zijn ranglijst splitsten de bronnen zich ook: een handelsrapport en krantenkoppen noemen het de op één na oudste boom in Italië, terwijl de 2021-rapportering op de Umbrische lijst het vierde plaatst onder de langste bomen van Italië en merkt op dat het de meest noordelijke is.

Het oudste document met de naam van een olijf in Trevi is de Passio Sancti Miliani martiris, een negende-eeuwse codex waarvan men dacht dat het een van de vijfde of zesde kopie was, waarin staat dat Emiliano, eerste bisschop van Trevi, gebonden was aan een jonge olijf die in 303 of 304 onthoofd werd. Het werd volledig gepubliceerd in C. Zenobi, Trevi antica, dal neolitico fino al 1214, Foligno, 1995. De identificatie van die olijf met deze boom is een oude lokale traditie en wordt niet gedocumenteerd door iets in de codex.

De bescherming zit in drie lagen. De boom werd door de Corpo Forestale dello Stato onder de Italiaanse monumentale bomen geteld, de nationale volkstelling die in 1982 is begonnen, en staat op de regionale lijst van Umbria, die regionale wet 28/2001 heeft opgesteld en die in 2008 is gepubliceerd. Bij wet 10/2013 van 14 januari 2013 werden monumentale bomen nationaal gedefinieerd en moesten de regio's inventarissen opstellen en doorgeven; vanaf 2014 werd de nationale Elenco degli alberi monumenti d'Italia bijgehouden door het ministerie van Landbouw met de Carabinieri Forestali, die de actualisering 2021 uitvoerde met 174 monumentale bomen in Umbrië, 121 in de provincie Perugia en 53 in die van Terni. Voor deze boom worden twee verschillende nummers gepubliceerd: Pro Trevi geeft 102, de Patriarchi Verdi enquête geeft regionale code 108. In augustus 2023 heeft de Comune di Trevi, via zijn loco-burgemeester voor stedenbouw Saverio Andreani, de eigenaren in kennis gesteld van een verbod op het kappen of beschadigen van de boom zonder gemeentelijke toestemming en ministeriële goedkeuring.

Het was begin 2002 omheind zodat het zonder risico kon worden bezocht, en de gezondheid ervan werd beoordeeld als goed bij visuele inspectie. Het behoort sinds 1989 tot de familie Crisafulli, Maria Adele Crisafulli en haar broer Andrea. Het staat in de Fascia Olivata Assisi-Spoleto, de 60 kilometer lange olijfgordel over Assisi, Spello, Foligno, Trevi, Campello sul Clitunno en Spoleto, die op 3 juli 2018 werd ingeschreven in de lijst van wereldwijd belangrijke landbouwerfgoedsystemen van de FAO, het eerste Italiaanse grondgebied erop, op een kandidatuur onder leiding van de Comune di Trevi met de regio Umbria, de Universiteit van Perugia en Sviluppumbria. Er is geen verslag gevonden van olie geperst uit deze boom.

Uit het openbare register: fasciaolivata.it · montagneaperte.it · protrevi.com · treviambiente.it · teatronaturale.it · tuttoggi.info · sentierinellafasciaolivata.it · regione.umbria.it

Olivo Mater, conocido como "El Pulpo"

Ulldecona (Arión), Tarragona, Spanje · stam van meer dan 6,30 m op 1 m per AEMO 2011; 6,65 m op 1,30 m per Mancomunitat, 2025

De boom groeit in de partida van Arión, op het gemeentelijke grondgebied van Ulldecona, op de noordkant van de Serra de Godall bij La Miliana, en groeit op rots. De Asociación Territorio Sénia beschrijft het als zittende "totalmente encima de la roca," en de lokale naam El Pulpo de octopus komt van de houtachtige wortels die verspreid over de steen. AEMO's besluit van 2011 vermeldt het op een landgoed van de familie Beltrán Ferré dat 66 millennale olijven in slechts 6,16 hectare heeft; de Mancomunitat Taula del Sénia herhaalde de eigendom in 2025, waarbij de familie inwoners van Alcanar zijn. Het aangrenzende landgoed behoort tot de familie Porta i Ferré en draagt het Museu Natural de les Olivères Mil·lenàries de l'Arión; tussen de twee woningen zijn er meer dan 200 miljoen olijven, en de eigen boekhouding van de Asociación van de museum route lijst El Pulpo tussen de belangrijkste bomen, dus waar de boom zit ten opzichte van de grens van het museum wordt niet consequent vermeld in de record.

De twee metingen in het record komen niet overeen, en geen van beide werd op dezelfde manier genomen. AEMO's beslissing voor de V Concurso al Mejor Olivo Monumental de España 2011 geeft "un perímetro de tronco superior a los 6.30 m a 1 metro de altura." De Mancomunitat Taula del Q2QQ, geschreven in oktober 2025, geeft 665 centimeter op 130 centimeter van de grond. Hetzelfde AEMO document plaatst de boom "en pleno Baix Ebre," hoewel Ulldecona ligt in de Montsià.

De leeftijd is niet vastgesteld. De jury van AEMO schreef dat de wortelontwikkeling een verrassend beeld schetst, alsof de olijf die zich eeuwig vastklampte aan de aarde die het zag geboren "haas (dicen) más de 1.300 años" de ouderlijke "dicen" is, zeggen ze, van AEMO. Er bestaat geen dating studie voor deze boom. Twee van zijn buren bevinden zich op steviger grond: het paar bekend als de Fargues de l'Arion, op het landgoed Porta i Ferré, heeft registratienummer AM 22.156.01 in het monumentale boomregister van Generalitat de Catalunya, dat door Ordre van 3 september 1997 werd verklaard, gepubliceerd in het DOGC van 22 september 1997, nummer 2480, met totale hoogten van 6,5 en 6,0 meter, rompomtrek van 7,90 en 6,10 meter en gemiddelde canopies van 16,8 en 14,0 meter; de fiche vermeldt dat de Farga een van Catalonië's oudste olijfsoorten is, noemt de twee bomen "presumiblement mil·lenaris," en vermeldt dat de Farga de AEMO-prijs voor de beste monumentale olijf in 2007 in Spanje heeft ontvangen. El Pulpo draagt een dergelijke individuele verklaring niet. Sinds 2020 valt het in plaats daarvan onder Llei 6/2020, van 18 juni, over de bescherming, instandhouding en valorisatie van monumentale olijfbomen en olijfgaarden, gepubliceerd in het DOGC van 23 juni 2020, nummer 8160, die als monumentale olijfbomen van 350 centimeter stam perimeter of meer op 130 centimeter van de grond behandelt en winning en verkoop verbiedt; de Generalitat stelt dat monumentale olijven zijn uitgesloten van zijn individuele monumentale boombestanden en apart worden gecatalogiseerd door het Departement d'Agriculutura, Ramadaria, Pesca i Alimentació.

In zijn besluit van 2011 merkte AEMO ook op dat Ulldecona met deze prijs twee winnaars van de wedstrijd had, la Farga del Arión vanaf de eerste editie en nu de Mater. De prijsjaren voor beide zijn inconsistent vastgelegd over de betrokken instanties: de prijsgeschiedenis van AEMO en de monumentale boomkaart van Generalitat zetten de Farga del Arión in 2007 en de Mater in 2011, terwijl de samenvatting van het project van Ministerio de Cultura van de Mancomunitat de Fargaprijs noemt als 2006, en AEMO's eigen samenvatting van monumentale-olive winnaars plaatst de Mater onder 2010.

De boom is nog steeds bewerkt. Op 24 oktober 2025 noteerde de Mancomunitat de oogst van haar olijven, die zijn opgenomen in de Mancomunitat-telling onder het garantiemerk Aceite Farga Milenaria; de oogst werd gedaan door de Cooperativa de Godall voor zijn premium merk Làcrima Olea Mil·lenària en leverde 150 kilo Farga olijven, in een campagne die was begonnen op 3 oktober. De boom heeft ook een fotoalbum: de Asociación Territorio Sénia merkt op dat GEO magazines nummer 302 van maart 2012 een negen pagina's tellende feature had met een coverfoto, "Olivos Milenarios del Sénia. Protegiendo las raíces," geschreven door Joaquim M. Pujals met foto's van José Barea, gebouwd rond een afbeelding van El Pulpo op zijn rots.

Uit het openbare register: aemo.es · tauladelsenia.es · webfacil.tinet.cat · mediambient.gencat.cat · portaldogc.gencat.cat · oliveresmillenaries.com · culture.gob.es

Olivo Milenario de Sant Jordi

Sant Jordi, Castellón, Spanje · Sénia-inventaris nr. 41, stam 7,70 m op 1,30 m; AEMO Mejor Olivo Monumental de España 2025

De boom staat in de partida van Mas Na Cabanes in de gemeente Sant Jordi, in de Baix Maestrat, ongeveer 5.700 meter van het dorp richting de Panorámica golfbaan. De Ruta de los Olivos Milenarios, gerund door de Mancomunitat Taula del Sénia met Turisme Comunitat Valenciana, publiceert Sant Jordi als bedrijf 153 gecatalogiseerde millenniaal olijven, waarvan acht staan in de Mas Na Cabanes gebied boven de 3,5 meter stam-perimeter drempel van de Sénia inventaris gebruikt; de grootste van de acht is nummer 41, gemeten op 7,70 meter stam perimeter op 1,30 meter van de grond. Het is van de Farga verscheidenheid, zoals bijna alle QQ2Q millennale olijven zijn. De Mancomunitat en de gemeenteraad tekenden het gebied in 2018 op basis van overeenkomsten met de eigenaren van twee landgoederen, Els Muntells en Mas Na Cabanes, met dezelfde metalen vlaggen, lectoren en gedraaide palen geïnstalleerd op het grondgebied andere olijfmusea en gebieden; toegang tot Mas Na Cabanes is met toestemming van de eigenaar.

De leeftijd is een toeschrijving op één studie. De Ayuntamiento de Sant Jordi en AEMO melden beide dat de boom in 2017 gedateerd werd door professor Antonio Prieto Rodríguez, catedrático aan de Universidad Politécnica de Madrid, die haar oorsprong rond het jaar 744 plaatste. Het besluit van AEMO van 2025 geeft het resulterende cijfer als geschatte leeftijd van 1,273 jaar, gerekend vanaf de datum van de studie; het Mancomunitat Taula del Sénia, schriftelijk in mei 2025, geeft 1,281 jaar, gerekend naar het jaar van de prijs. Er is geen dateringsrapport gepubliceerd waarmee de methode kan worden onderzocht.

AEMO, de Asociación Española de Municipios del Olivo, heeft het de XIX Premio al Mejor Olivo Monumental de España 2025 toegekend. De jury kwam bijeen in Córdoba in mei 2025 en bestond uit Angjelina Belaj van de IFAPA Alameda del Obispo in Córdoba, Raúl de la Rosa van het Instituto de Agriculo Sostenible (CSIC) en José Ma Penco voor AEMO, als secretaris. In zijn schriftelijke beslissing wordt een stam van "11,06 metros de perímetro real" genoemd en een slinkse, diep holle structuur waaruit de belangrijkste takken nog in productie zijn gekomen, een tweede en grotere figuur dan de 7,70 meter de inventarisgegevens op 1,30 meter, bereikt door het onregelmatige schema van de stam te volgen in plaats van een tape. De kandidatuur werd gezamenlijk gepresenteerd door de eigenaar, Cristina Marí Sospedra, de Mancomunitat Taula del Sénia, de Ayuntamiento de Sant Jordi en de Asociación Territorio Sénia. Volgens de eigen regels van AEMO wordt de prijs toegekend aan de eigenaar van de boom die de nominatie indient, en de criteria zijn grootte, leeftijd, geschatte productie, en esthetische, historische of culturele interesse.

De Mancomunitat registreert dit als de achtste AEMO prijs gewonnen door een millennale olijf van de Territori del Sénia, een tri-regionaal gebied tussen de Valenciaanse Gemeenschap, Catalonië en Aragon, die nu meer dan 7.000 gecatalogiseerde bomen boven 350 centimeter stam perimeter op 1,30 meter, die de FAO heeft aangewezen als een wereldwijd belangrijk landbouwerfgoedsysteem in 2018. De boom wordt nog steeds gekropen: de Diari de Tarragona, die de prijs meldt, registreert tot 160 kilo olijven in enkele jaren. De juridische positie van de onderneming volgt automatisch uit haar omvang in plaats van uit een individueel besluit. Artikel 4 van Valenciaanse wet 4/2006 van 19 mei inzake monumentale arboreraal erfgoed verklaart generiek beschermd, "sin necessidad de resolución singularizada," elke boom in de Valenciaanse Gemeenschap gelijk aan of groter dan zes meter stam perimeter gemeten op 1,30 meter van de basis, onder andere drempels; op 7,70 meter is deze boom erboven. Geen individuele vermelding voor het was gevestigd in de Catálogo de árboles monumentale y singulares de la Comunitat Valenciana, waarvan de laatste gepubliceerde update is gedateerd 23 maart 2023.

Uit het openbaar register: aemo.es · tauladelsenia.es · santjordi.es · oliveresmillenaries.com · diaridetarragona.com · boe.es · mediambient.gva.es

Italië

Godall, Tarragona, Spanje · Sénia inventaris nr. 3.715, stam 7,04 m op 1,30 m; AEMO Mejor Olivo Monumental de España 2021

De boom staat twee kilometer van Godall, in de Montsià, naast de TV-3313 weg van Godall naar Ulldecona, op een landgoed van Alexis Albiol, die ook de burgemeester van Godall is en de gemeentelijke landbouw coöperatie leidt. De Ruta de los Olivos Milenarios registreert het als nummer 3.715 in de Sénia-inventaris, de grootste van de 146 miljoen olijven die in Godall zijn geïnventariseerd, op zeven meter van de stam op 1,30 meter van de grond; dezelfde routerekening van de AEMO-prijs geeft 7,04 meter. AEMO beschrijft het als de Farga ras geënt op wilde olijf. Het landgoed werd ingericht als een bezoekbare zone van millennale olijven onder een overeenkomst tussen de eigenaar, de gemeenteraad, de Mancomunitat Taula del Sénia en de coöperatie, en de boom staat dicht bij de lijn van de Romeinse Via Augusta.

Zijn leeftijd is een attributie, en de toeschrijving ervan wordt zelf betwist in het verslag. De Mancomunitat en de Ruta de los Olivos Milenarios crediteren beide de Universidad Politécnica de Madrid met datering van de boom tot het jaar 1018, waardoor hij 1,003 jaar oud was ten tijde van de prijs. AEMO's eigen beslissingsdocument 2021 stelt in plaats daarvan dat de levensduur "certificada la Universidad Complutense de Madrid" was. Elk ander verslag van de Sénia dateringen noemt de Politécnica; er is geen verzoening van de twee toeschrijvingen gevonden. In 2017 hield het dorp een verjaardagsfeestje voor de boom met duizend kaarsen.

De naam is recent en gedocumenteerd. Schoolkinderen in Godall kozen het tijdens het project European Heritage Stories van de Mancomunitat Taula del Q2QQQ, dat in het kader van dat programma een subsidie van 2018 ontving met de Mancomunitat als granteee en coördinator, en waarin een wetenschappelijk congres was opgenomen, "The Ancient Olive Trees, European Heritage Stories," dat in november 2018 in Ulldecona werd gehouden; klaslokalensessies over conservatie werden gevolgd door een bezoek waar de leerlingen de stam hebben gemeten. AEMO registreert de naam korter, zoals gekozen in Godall om de duizendjarige verjaardag van de boom te markeren.

AEMO kondigde de prijs aan uit Córdoba op 1 juli 2021. De jury noemde een stam van zeven meter omtrek, een bladerdak dat op die leeftijd 120 kilo olijven kon produceren, en het werk dat de eigenaar, de Ayuntamiento de Godall en de Mancomunitat deden rond de boom, poëtische-muzikale wandelingen, bewegwijzering in het paraje, en schoolbezoeken waar leerlingen hun geschiedenis horen en hun olie proeven. De kandidatuur werd gezamenlijk ingediend door de familie Albiol, de Mancomunitat, de gemeenteraad en de coöperatie Godall, in een gemeente waar de olijfgaard veertig procent van het oppervlak beslaat. De prijs werd in september uitgereikt op de beurs Expoliva in Jaén. AEMO's document wordt geleid als de XVIII prijs, die niet past in de volgorde in zijn eigen andere records, waar 2016 was de tiende editie en 2024 de achttiende. De vrucht gaat naar de Cooperativa de Godall, die het als zijn premium Làcrima Olea Mil·lenària onder het garantiemerk van de Mancomunitat Aceite Farga Milenaria drukt.

Aan de Catalaanse kant is de bescherming eerder wettelijk dan individueel. Llei 6/2020, van 18 juni, betreffende de bescherming, het behoud en de valorisatie van monumentale olijfbomen en olijfgaarden, gepubliceerd in het DOGC van 23 juni 2020, nummer 8160, behandelt als monumentale olijfbomen met een stamomtrek die gelijk is aan of groter is dan 350 centimeter op 130 centimeter van de grond, of 350 jaar of meer oud, en verbiedt de winning en verkoop ervan. De Generalitat merkt op dat zijn individuele monumentale-boombestanden opzettelijk monumentale olijven uitsluiten, die afzonderlijk worden gecatalogiseerd door de Departament d'Agricultura, Ramaderia, Pesca i Alimentació als dat werk vordert; er bestaat nog geen individueel bestand voor deze boom. Catalonië's eerste volkstelling van monumentale olijven, gepresenteerd in juni 2025, telde 4.160 bomen, waarvan 3.989 in de Terres de l'Ebre en 3.509 in de Montsià alleen.

Uit het openbare register: aemo.es · oliveresmilenaries.com · oliveresmilenaries.com · europeanheritagedays.com · mediambient.gencat · portaldogc.gencat.cat · tauladelsenia.es

Olivo recuperado de Cervera del Maestre

Cervera del Maestre, Castellón, Spanje · Sénia inventaris nr. 233, stam 6,95 m op 80 cm; AEMO Mejor Olivo Monumental de España 2024

De boom staat in het paraje bekend als la Laguna, of la Llacuna, op een lage heuvel boven Cervera del Maestre en zijn middeleeuwse kasteel, in de Baix Maestrat. De Ruta de los Olivos Milenarios noemt het nummer 233 in de Sénia inventaris en presenteert het expliciet als een voorbeeld van het herstel van verlaten olijfbomen. De Mancomunitat Taula del Sénia geeft zijn romp perimeter op een hoogte van 80 centimeter vanaf de grond een niet-standaard hoogte voor deze inventaris, die elders meet op 130 centimeter en noemt het een van de grootste van de 219 miljoen olijven in de gemeente. Het is van de Farga variëteit.

De leeftijd wordt alleen vermeld als een bereik en alleen door de lichamen die het naar voren hebben gebracht. De Mancomunitat geeft ongeveer 1100 tot 1200 jaar en plaatst de oorsprong in de tiende eeuw, samen met de islamitische periode op het schiereiland. AEMO's eigen besluit van 2024 is nog voorzichtiger, zeggende dat de oorsprong valt samen met de tiende eeuw, "donde se cree que fue plantado," en dat de plant werd voortgebracht "hace más de 1000 años." Voor deze boom is geen dateringsonderzoek uitgevoerd of gepubliceerd.

Wat in detail staat, is het herstel. De boom stond jaren verlaten. Vanaf 2019 werd het terug gebracht en in productie gebracht onder het Sénia Territory olijfwinningswerk gedreven door de Mancomunitat Taula del Sénia en de Asociación Territorio Sénia samen met de gemeenteraad, aangepast, in de woorden van de Mancomunitat, voor landbouw, milieu, toerisme, cultureel en sportief gebruik. De eigenaar is de Fundación Cayac Tijdens de Jornadas del Molí de l'Oli in 2021, 2022 en 2023 werd het programma van de historische molen van de stad uitgebreid met een bezoek aan de boom, waar klassieke muziek werd opgevoerd in een natuurlijk amfitheater van strobalen, gevolgd door een proeverij voor de aanwezigen.

Het werd bekroond met de XVIII Premio al Mejor Olivo Monumental de España 2024. De jury was Angjelina Belaj en Francisco González van de IFAPA Alameda del Obispo in Córdoba, met José Ma Penco voor AEMO als secretaresse, en haar beslissing waardeerde de grote diameter bladerdak en de stam waaruit een oude gebroken tak verschijnt; zij verklaarde dat de prijs werd gegeven omdat de eigenaren van het landgoed had een boom die was verlaten, en voor het gezamenlijke werk van de eigenaar, de raad en de Mancomunitat uit 2019. De kandidatuur werd gezamenlijk gepresenteerd door de Fundación Cayac.Maestrazgo, de Mancomunitat en de Asociación Territorio Sénia. AEMO's document spelt de gemeente "Cerverá del Maestre." De prijs werd uitgereikt op de XXII Feria del Olivo de Montoro. De FAO heeft het geregistreerd als de zevende AEMO-prijs voor een olijf van het Sénia Territory, die in 2018 een wereldwijd belangrijk landbouwerfgoedsysteem heeft aangewezen.

Geen enkel individueel beschermingsinstrument dekt het. Artikel 4 van Valenciaanse wet 4/2006 van 19 mei verleent algemene bescherming, zonder individuele resolutie, aan bomen die gelijk zijn aan of groter zijn dan zes meter stamgrens, gemeten op 1,30 meter van de basis; de enige gepubliceerde perimeter voor deze boom werd genomen op 80 centimeter, zodat de wettelijke drempel er niet tegen kan worden gecontroleerd.

Uit het openbaar register: aemo.es · tauladelsenia.es · oliveresmillenaries.com · fao.org · interempresas.net · boe.es